Nedir.Org *
Sponsorlu Bağlantılar
admin

Tiyatro Nedir


Resim Ekle Dosya Ekle Video Ekle Soru Sor Bilgi Ekle

Tiyatro, bir sahnede, seyirciler önünde oyuncuların sergilenmesi amacıyla hazırlanmış gösteridir.Farklı bir şekilde duyguların ve olayların hareket (jest) ve konuşmalarla anlatılmasıdır. Genel olarak temsil edilen eser anlamında da kullanılır.
 
Tiyatro, bir sahne sanatıdır. Tiyatro eseri, olayları oluş yoluyla gösterir. Bu yönüyle konuşma ve eyleme dayanan bir gösteri sanatı olarak da tanımlanabilir. Yaygın hümanist bir deyişle tiyatro; insanı, insana, insanla, insanca anlatma sanatı olarak ifade edilir.
 
Tiyatro eserinin diğer türlerden en önemli farkı; diğer edebi eserler okumak ve dinlemek için yazılmışken, tiyatro oyununun sahnede seyirci önünde oynanmasıdır. Değer ölçülerini, izleyenin kanaat ve anlayışlarından alır. Göze görünür bir karaktere sahip olması, canlı olarak meydana geliş niteliğiyle toplum psikolojisine hitap eder. Temsil yeri ve eser, tiyatronun edebiyat öğesidir. Bu edebiyat öğesi yanında tiyatro kavramı içinde oyunculuk, sahne düzeni, ışıklandırma, dekor, kostüm, müzik gibi unsurların bütünlüğü söz konusudur.
 
Tiyatro metinlerine "oyun" metinleri yazan kişiye oyun yazarı (müellif) ve oyunu sahnede canlandıran kişilere ”oyuncu” (ya da daha genel olarak tiyatrocu) denir. Ayrıca eserin sahnelenmesinde görev alan sahne amiri, dekor ve kostüm sorumlusu, ışıkçı, suflör gibi diğer yardımcı elemanlar da vardır.

Tiyatro Tarihi

Erken Dönem Tiyatrosu

Tiyatro, Yunanca theatron (θέατρον), yani "görme yeri" sözcüğünden gelmektedir. Çünkü günümüzdeki anlamıyla çağdaş tiyatronun tarihi bağ bozumu tanrıDionysos adına yapılan dinsel törenlere dayanmaktadır.
 
İlk tiyatro şenliği MÖ 534 yılında Atina'da yapılmıştır. Antik çağ'da tiyatro, üst sınıfa özgü bir etkinlikti. Her yıl Dionysos'u kentin hangi ileri geleninin onurlandıracağına karar verilir ve bu kişi etkinlikleri düzenlerdi. Bu nedenle sosyal itibarla doğrudan ilgiliydi. Tanrı adına bir yarışma yapılır ve en iyi oyun, hazırlayan kişinin itibarını arttırırdı. Festival niteliğinden dolayı popüler olarak nitelendirilebilecek olan antik tiyatro, günümüze de örnekleri kalmış olan, genellikle amfitiyatro olarak adlandırılan sahnelerde sergilenirdi. Türkiye'de oldukça iyi durumda örnekleri olan bu amfitiyatroların boyutları, dönemin tiyatrosunun halk için önemini göstermektedir. Ayrıca, ilk tiyatro eserleri ile Yunan mitolojisinin el ele olduğunu söylemek gerekir. Bu nedenle bu iki alan birllikte değerlendirilmelidir.
 
Bu dönemde oyunlarda dekor ya da kostüm bulunmazdı. Sahne tamamıyla boş olur, baş roller de önemli kişiler tarafından oynanırdı. Bir de anlatıcı görevi gören "koro" bulunurdu. Günümüzde geçerli olan oyunculuk anlayışı yoktu ve ifade edilen duygular oyuncuların ellerinde tuttukları ve yeri geldikçe yüzlerine koydukları maskelerle belirtilirdi. Bugün tiyatronun simgesi haline gelen gülen ve ağlayan maskeler bu uygulamanın bir uzantısıdır. Nitekim, Yunan tiyatrosunda sadece iki tür oyun vardı: trajedi ve komedi.
 
Trajedilerde içerik daha çok Tanrılarla insanların çatışmaları üzerineydi. Dönemin dini inanışlarının sembolik bir ifadesi olarak, oyunlarda Tanrılar ile insanlar arasında doğrudan etkileşim normaldi. Bu mitik düzen tarih boyunca edebiyat eserlerini etkileyen bir nitelik olmuştur. Komedilerin ise çoğunlukla siyasi alay içerikli oldukları söylenebilir. Kullanılan dil ise yoğunlukla argodur.
 
Ayrıca bu dönem tiyatrosu Aristoteles'in "üçlü birlik" ilkesine dayanır: olay, yer ve zamanda birlik. Aristoteles'e göre oyunda baştan sona takip edilen tek bir hikâye olmalıdır. Ara hikâyeler ya bulunmamalıdır ya da çok az olmalıdır. Bir oyun tek bir yerde geçmeli, farklı yer ve coğrafyalara yayılmamalıdır. Sahne tek bir yeri temsil etmelidir. Olay örgüsü bir günden fazla bir zamanı kapsamamalıdır.

Orta Dönem Tiyatrosu

Özellikle William Shakespeare'in ön plana çıktığı bu dönemde artık tiyatro dinsel niteliğini yitirmiştir ve popüler bir eğlence türü olarak dikkat çekmektedir. Antik Yunan'dan izler taşısa da, halkla olan doğrudan ilişkisi nedeniyle tiyatro yaklaşımları değişime uğramıştır. Komedi ve trajedi türlerine "tarihsel" oyunlar kategorisi eklenmiştir. Aristoteles'in "üç birlik" kuralından vazgeçilmiştir. Ayrıca tiyatro artık "profesyonel" bir etkinlik olmuştur. Shakespeare'in kraliçeden maddi destek aldığı ve kar üzerinden dönen bir tiyatro grubu olduğu bilinmektedir. Bu dönemde oyunculuk kavramı değişmiş olsa da, henüz kadın oyuncular bulunmamaktadır. Kadın rolleri genç erkek oyuncular tarafından oynanmaktadır. Shakespeare bunu özellikle kıyafetle cinsiyet değiştiren roller yazarak oldukça komik ve ironik hale getirmiştir.

Günümüz Tiyatrosu

Modern tiyatroya damgasını vuran önemli isimlerden biri belki de Konstantin Stanislavski'dir. 19. yüzyıl'ın sonralarına doğru "sihirli eğer" diye bilinen oyunculuk kuramını geliştiren Stanislavski özellikle gerçekçi akıma yön vermiştir. Söz konusu kuramda, oyunculardan kendilerini, canlandırdıkları karakterlerin yerlerine koymalarını ve bu şekilde seyirciye söz konusu duyguları vermeleri beklenmektedir.

Tiyatro Türleri

Tiyatro eserleri müziksiz (trajedi, komedi, dram) ve müzikli (opera, operet, müzikal, pandomim bale, revü, skeç) olmak üzere iki grupta toplanır. Edebi türler içinde en canlı ve yaşama en yakın olanı tiyatrodur.

Trajedi

Trajedi, kişilere korku, heyecan ve acındırma telkinleriyle ders vermek amacı veren en eski tiyatro çeşididir. Şiirsel olarak yazılması ve değişmez kurallara bağlı olması sebebiyle öbür tiyatro çeşitlerinden kolayca ayrılır. Yunan tanrısı Dionysos'un şenliklerinde yapılan yarışmalarda sahnelenen oyunlarla varolagelmiştir.
 
Klasik trajediler genellikle beş perdelik oyunlardır. Eski Yunan’da başlayan bu eserler 3 veya 6 perdelik olurdu. O zamanki tiyatrolarda dekor bulunmaz, ancak sahnenin bir köşesinde olayların sebep ve sonuçlarını anlatan bir koro yer alırdı.
 
Yine klasik trajedilerde, kahramanlar, kral, kraliçe, prenses, Eski Yunan’ın tanrı ve yarı tanrıları gibi en üst tabaka kişilerden seçilirdi. Orta tabaka ve basit halk adamlarına rastlanmazdı. Kahramanları arasında geçen olaylar insanların ruhsal zayıflıklarını, tutkularını, iradeye bağlı yüce davranışlarla çakıştırırdı. Özellikle karakterlerin bir "katharsis", yani arınma sürecinden geçmeleri gerekirdi. Bu da ancak farkında olarak ya da olmadan kahramanın büyük bir hata yapması, bu nedenle acı çekmesi ve bu süreç sonunda arınmış olarak doğru bir özü bulmasıyla olabilirdi.
 
Klasik trajedi Aristoteles tarafından kuramsallaştırılmıştır. Bu kurama göre olay, zaman ve çevrede birlik demek olan ”üç birlik kuralı” benimsenmiştir. İç içe girmiş karışık olaylar bulunmaz. Ayrıntıya girmeden tek bir olay gösterilir. Olayın ön ve son tarafları, sebepleri ve sonuçları gerektikçe konunun ağzından halka duyurulur. Buna “olay birliği” denir. Trajedi olayının bir günde (24 saat) olup bitmiş gibi gösterilmesine “zaman birliği”, tek bir şehrin belli bir köşesinde başlayan olayın yine orada bitmesine de “çevre(mekân) birliği” denir.
 
Trajedilerde parlak söylevleri andıran yüksek ve asil bir üslup kullanılır. Kaba, çirkin ve niteliği düşük sözler bulunmaz. Trajedi şairleri mısralarının derin manalı ve bilgelik dolu olmasına önem vermişlerdir
 
Trajedilerde kadere, ahlak, töre ve geleneklere üstün bir değer verilmiştir. Trajedinin amacının, “insanın acılarının ifade edilerek seyircilerin ruhunda korku ve merhamet uyandırılması” olduğu kabul edilmektedir. Bazı klasik trajedi örnekleri, Aiskhylos'un Titan Prometheus'un hikâyesini anlattığı Zincire Vurulmuş Prometheus'u, Sophokles'in Kral Oidipus'u ve Euripides'in Andromakhe'ı sayılabilir.
 
Yunan ve Roma dönemi trajedilerinin kuramsallaştırdığı bu kurallar daha sonra modern tiyatroda değiştirilmiştir. Bazı oyun yazarları özellikle bu kurallarla oynayarak farklı türler yaratmıştır. Bunlara örnek olarak Bertolt Brecht ve Epik Tiyatro verilebilir.

Drama

Trajediyle komediyi bir araya getiren tiyatro çeşididir. Modern tiyatronun sürekli olarak aristokrat zümrenin yaşayışını veya sadece hayatın gülünç taraflarının sahneye konmasını yeterli bulmayarak hayatı birçok tarafıyla temsil etme arzusundan doğmuştur.
 
Dram, düzyazı ve şiirsel halde yazılabildiği gibi üç perdeden beş perdeye kadar olabilir. Üç birlik kuralını tamamen reddeder. İnsani temalardan çok toplumcu ve milli konuları işler. Konular da çok çeşitli olabilir. En kanlı ve çirkin ya da gerçekçi olayları seyirciye göstermekten çekinmez.
 
Konuları tarihten ve hayatın acıklı veya gülünç, çirkin veya güzel hemen her olayından alınabilen dramda kader, umut, neşe, kuşku, tasa, facia ve komik davranışlar bir arada bulunabilir. Kahramanları her sınıftan (halk - soylu ayrımı gözetmeksizin) seçilebilir. Her türlü karaktere yer verilir. Dram eserleri gerçekleri göstermeyi amaçlamışlardır.
 
Dramın ciddi ve ağırbaşlı yazılmış şekline “piyes”, duygulandırıcı ve fazla heyecan verici olanına “melodram” denir. Melodram müzikli oyun demektir, yalnız günümüzde müzik kısmı atılmıştır. Bununla birlikte yine dram türlerinden olan "feeri" ise bir masalın sahneye konulmuş şeklidir. Kahramanları cin, peri, dev gibi düşsel varlıklardır. Olayın geçtiği yer ve zaman belli değildir.

Komedi

• Hayatın ve insanların gülünç yanlarının sergilenmesine dayanan komedyada amaç, seyirciyi güldürürken düşündürmektir.
• Güldürmek esasına dayanıldığından üslûpta bir serbestlik göze çarpar. Her türlü kaba söze ve şakaya yer verilir.
• Kahramanlar genellikle halkın arasından seçilir.
• Konular günlük hayattan alınır.
• Kavga, yaralama gibi eylemler sahnede canlandırılır.
• Diyalog ve koronun birbirini takip ettiği komedyada beş bölüm ara verilmeksizin oynanır.
• Üç birlik (bir olay, bir gün, bir mekan) kuralına uygun yazılır.
Manzum olarak düzenlenir. Eski Yunan’ da komedya türünde ön plana çıkan şairler, Aristophanes ve Mennadros’ tur. Latin edabiyatında Plautus, komedi türünde eserler yazmıştır. Moliere ise bu türde çok başarılı ürünler vermiştir. Fransız oyuncudur.

Komedi içeriklerine göre üç gruba ayrılır: 1. Töre Komedisi 2. Entrika Komedesi 3. Karakter Komedisi

1. Töre komedisi

Toplumun eksik, aksak yönlerini, töre ve geleneklerdeki tutarsızlık ve yanlışları eleştirel bir dille ele alan oyunlardır.

2. Entrika Komedisi

Şaşırtmaca ve kandırmacaya dayanan bir komedi türüdür. Merak ögesinin ön planda olduğu bu komediler, insanların birbirini aldatma çabalarıyla doğan gülünçlükleri ele alır.

3. Karakter Komedisi

İnsan karakterlerindeki gülünçlükleri ele alır. Daha çok tiplerin kahraman olarak işlendikleri oyunlardır. Bir kahramanın bir karakter özelliği abartılarak sunulur. Açgözlülük, cimrilik, kıskançlık, duygusallık gibi özellikler ve bunların doğurduğu gülünç durumlar anlatılır. Moliere’ nin ‘’Cimri’’, Shakespeare’ nin ‘’ Venedik Taciri’’ oyunları karakter komedisine örnektir.

Opera

Opera, insanların konuşmak yerine tiyatro oyununu şarkı söyleyerek sahneye koymasıdır. Operanın tiyatrodan ayrılan başlıca özelliği, bir müzik bölümünün de bulunmasıdır.

Pantomim

Düşünce ve duyguları müzik veya türlü eşyalar eşliğinde bazen dansla, bazen de gövde ve yüz hareketleriyle yansıtmayı hedefleyen sözsüz oyun türüdür. Yüz mimikleri, el, kol ve beden hareketleri kullanılarak tema anlatılmaya çalışılır. Pandomim (mim), evrensel bir tiyatro dili sayılır.

Tuluat

Tuluat tiyatro türlerinden biridir. Sanatçılar, oynadıkları eserin konusuna bağlıdırlar; ama oyundaki sözleri içlerinden geldiği gibi söyleyerek, doğaçlama yaparlar. Yazılı esere uymak mecburiyetleri yoktur. Perdeli orta oyunu da denir.[1]

Operet

Sözlerinin müziksiz kısımları müziklerden çok olan tiyatro eserleridir. Halka hitap etmek için yazılır. Operetlerde renk, ışık, kıyafetler ve dans en göze çarpıcı şekilde kullanılır.

Müzikal

Kendine özgü, yalın bir olay örgüsü olan, müzik, dans ve diyalogların olaylarla bütünleştiği duygusal ve eğlendirici sahne gösterisi ya da oyundur.

Bale

Müzikli, dansın daha çok öne çıktığı, daha çok lirik ve dram arası bir temada oynanan oyunlardır. Diğerlerine nazaran estetiğe daha çok önem verilir.

Revü

Olaylı eleştirili yapılan tiyatro türüdür. Konu açısından bir bütünlüğü olmayan, birbirlerine gevşekçe bağlanmış, kendi başlarına anlamlı olan, tablolardan kurulu, ezgi, monolog, skeç, dans ve karşılıklı nükteli konuşmalardan oluşan bir gösteri biçimidir.

Skeç

Beş-altı dakikaya sığdırılan tablolar şeklinde kısa, müzikal oyunlardır. Skeçlerin bir diğer çeşidi ise radyo skeçleridir.

Bazı tiyatro terimleri

Perde
Bir sahne eserinin her bir bölümüne verilen isimdir.
 
Jest-Mimik
Jest herhangi bir olayı açıklamak için oyuncunun yaptığı el kol hareketleridir. Mimik ise herhangi bir olayı açıklamak için oyuncunun yaptığı yüz hareketleridir.
 
Suflör
Suflör oyunculara, rollerinde unuttukları sözleri seyircilere duyurmadan hatırlatan kişidir.
 
Aktör
Erkek Tiyatro oyuncusu
 
Aktris
Kadın tiyatro oyuncusudur.
 
Replik
Replik sahne oyunlarında konuşanların birbirine söyledikleri sözlerden her biri.
 
Rejisör
Rejisör tiyatro ve sinemada oyuncuların rollerini dağıtıp oyunu düzenleyen yönetmen.

Kaynakça

[1] Başlangıçtan Günümüze Dünya Tiyatrosu, (Der. Erkan Çelebi), Düşünen Adam Yayınları, İstanbul 1992.

Tiyatro Resimleri

  • 1
    Tiyatro Nedir 3 yıl önce

    Tiyatro Nedir

Tiyatro Sunumları

  • 2
    Önizleme: 4 ay önce

    Tiyatro Nedir Slayt PPTX

    (Göster / Gizle) Sunum İçeriği: Düz metin (text) olarak..
    1. Sayfa
    TİYATRO

    2. Sayfa
    TİYATROTiyatro sözcüğü Yunanca'da "seyirlik yeri" anlamına gelen ‘theatron'dan türetilmiş, dilimize İtalyanca'daki teatro sözcüğünden geçmiştir.

    3. Sayfa
    TİYATROTiyatro, yaşanmış ya da yaşanabilir olayların anlatıldığı "oyun" adı verilen yazılı metnin, sahne üzerinde ve topluluk önünde sanatçılar tarafından canlandırılması sanatıdır.

    4. Sayfa
    TİYATRO“Tiyatro" sözcüğü, tiyatro eseri (oyun, piyes); eserin oynandığı yer ve tiyatro sanatı olmak üzere üç anlamda kullanılır.

    5. Sayfa
    TİYATROTiyatro eseri, olayları oluş halinde gösterir, buna drama adı verilir.

    6. Sayfa
    TİYATROTiyatro eserinde olay ve kişiler olmak üzere iki öge bulunur. Olay, çatışmadan doğar.

    7. Sayfa
    TİYATRORoman ve hikâyedeki olay örgüsü, tiyatroda dramatik örgü adını alır.

    8. Sayfa
    TİYATRONUN BAŞLANGICITiyatro, eski Yunan’da, M.Ö. V. yüzyılda bağbozumu şenliklerinde, bağbozumu tanrısı Dionysos adına yapılan törenlerden doğmuştur.

    9. Sayfa
    TİYATRO ÇEŞİTLERİTragedya (Trajedi)

    10. Sayfa
    TRAGEDYA ( TRAJEDİ )Bir kahramanın yaşadığı kederli ya da korkunç olayları, kahramanın kaçınılmaz yenilgisini, yıkımını ciddi ve yüceltilmiş bir dille anlatan sahne yapıtıdır.

    11. Sayfa
    TRAGEDYA ( TRAJEDİ )Tragedya terimi, tragos (keçi) ve odos (türkü) sözcüklerinin birleşmesinden meydana gelmiştir (Keçi türküsü).

    12. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİTRAGEDYANIN ÖZELLİKLERİ:

    13. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİKonularını tarihten ve mitolojiden alır.

    14. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİErdem ve ahlaka her şeyin üstünde değer verilir.

    15. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİManzum olarak yazılır.

    16. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİKişileri kral, kraliçe gibi soylular ve tanrılar, tanrıçalar, yarı tanrılar gibi olağanüstü varlıklardır.

    17. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİVurma, yaralama, öldürme gibi acı, üzüntü veren olaylar sahnede gösterilmez, sahnede seyirciye duyurulur.

    18. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİÜç birlik kuralı vardır: Zamanda, olayda, mekânda birlik. Tek bir ana olay, tek bir mekânda, 24 saat içinde yaşanmak zorundadır.

    19. Sayfa
    TRAGEDYA’NIN ÖZELLİKLERİBeş perdeden oluşur, aralıksız oynanır.

    20. Sayfa
    TRAGEDYA ( TRAJEDİ )KLASİK TRAJEDİNİN ÖNEMLİ YAZARLARI:Sophokles (MÖ 4, yüzyıl) (Eski Yunan)Racine (MS 17, yüzyıl) (Fransız)

    21. Sayfa
    TİYATRO ÇEŞİTLERİKomedya (Komedi)

    22. Sayfa
    KOMEDYA ( KOMEDİ )İnsanların, olayların gülünç ve aksayan yönlerini ele alıp ince nüktelerle işleyen oyundur. Amaç, izleyiciyi güldürürken düşündürmektir.

    23. Sayfa
    KOMEDYA ( KOMEDİ )Komedya kelimesi Comos + Oidia kelimeleri meydana getirmiştir. Comos; halk, cümbüş vs. anlamına, Oidia ise ezgi anlamına gelir.

    24. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİKOMEDYA’NINÖZELLİKLERİ

    25. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİKonular günlük yaşamdan alınır.

    26. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİKişiler, çoğunlukla halk kesimindendir.

    27. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİHer türlü olay (acı, üzüntü veren olaylar, vurma, yaralama, öldürme bile) seyircinin gözü önünde canlandırılır.

    28. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİManzum olarak yazılır (17. yüzyılda nesir olarak da yazılmaya başlanmıştır.).

    29. Sayfa
    KOMEDYA’NIN ÖZELLİKLERİÜç birlik kuralı uygulanır.

    30. Sayfa
    KOMEDYA ( KOMEDİ )KLASİK KOMEDİ’NİN ÖNEMLİ YAZARLARI: Aristophanes (M.Ö. 3. yüzyıl) (Eski Yunan) Menandros (M.Ö. 3. yüzyıl) (Eski Yunan)

    31. Sayfa
    TİYATRO ÇEŞİTLERİDRAM

    32. Sayfa
    DRAMYaşamın üzüntü ya da mutluluk veren yönlerinin bir arada ele alınmasıdır yani yaşamın olduğu gibi işlenmesidir.

    33. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİDRAM’INÖZELLİKLERİ

    34. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİKonular tarihten ya da günlük olaylardan alınmıştır.

    35. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİDüz yazı biçiminde de şiir biçiminde de yazılabilir.

    36. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİMitolojiye yönelik değerler yerine ulusal değerler ön plana çıkar.

    37. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİPerde sayısı yazarın isteğine bağlıdır.

    38. Sayfa
    DRAM’IN ÖZELLİKLERİÜç birlik kuralına uyma zorunluluğu yoktur.

    39. Sayfa
    DRAMKLASİK DRAM’IN ÖNEMLİ YAZARLARI: Diderot (1713 -1784) Fransız Shakespeare (1564-1616) İngiliz

    40. Sayfa
    ÇAĞDAŞ TİYATRO ÇEŞİTLERİ

    41. Sayfa
    ÇAĞDAŞ TİYATRO ÇEŞİTLERİBENZETMECİ TİYATROGÖSTERMECİ TİYATROEPİK TİYATRO

    42. Sayfa
    ÇAĞDAŞ TİYATRO ÇEŞİTLERİBENZETMECİ TİYATRO

    43. Sayfa
    BENZETMECİ TİYATROSahnede gösterilenlerin gerçek yaşamdan farklı olmadığını anlatan tiyatro eserleri, benzetmeci tiyatronun örnekleridir.

    44. Sayfa
    BENZETMECİ TİYATROBu tür tiyatronun amacı, seyircileri sahnede gördüklerinin bir oyun olmadığı, yaşamlarından bir kesit olduğu düşüncesine götürmektir.

    45. Sayfa
    BENZETMECİ TİYATROBenzetmeci tiyatro, seyirciyi böylece yanıltmak ister. Oyuncular, sahnede rol yaparken sanki hiç seyirci yokmuş gibi davranırlar. 

    46. Sayfa
    BENZETMECİ TİYATROOyunun bitiminde de ortada gözükmeyerek seyircide uyandırdıkları etkinin sürüp gitmesini düşünürler. 

    47. Sayfa
    ÇAĞDAŞ TİYATRO ÇEŞİTLERİGÖSTERMECİ TİYATRO

    48. Sayfa
    GÖSTERMECİ TİYATROBu tiyatro biçimi benzetmeci  tiyatroya karşıt bir anlayışla geliştirilmiştir.

    49. Sayfa
    GÖSTERMECİ TİYATROGöstermeci tiyatroda sahnede gösterilenlere aldanmamak gerektiği, bunun bir oyundan ibaret olduğu vurgulanır. 

    50. Sayfa
    GÖSTERMECİ TİYATROSahne ile seyirci arasında yakın bir diyalog vardır. 

    51. Sayfa
    GÖSTERMECİ TİYATROOyuncular zaman zaman seyircilere seslenirler ve sahnede gösterilenlerin bir oyundan ibaret olduğunu hatırlatırlar.

    52. Sayfa
    ÇAĞDAŞ TİYATRO ÇEŞİTLERİEPİK TİYATRO

    53. Sayfa
    EPİK TİYATROÜnlü Alman oyun yazarı Bertold Brecht tarafından ortaya konulan epik tiyatro, göstermeci  tiyatro nun geliştirilmiş biçimidir.

    54. Sayfa
    EPİK TİYATROBu tür tiyatroda amaç, seyirciyi sahneye iyice yabancılaştırmaktır. 

    55. Sayfa
    EPİK TİYATROOyundaki olaylar arasında bir bütünlük yoktur.

    56. Sayfa
    EPİK TİYATROOlaylar, durumlar parça parça verilir; arada bir şarkılar, türküler söylenir, anlatıcılar devreye girer.

    57. Sayfa
    EPİK TİYATROSeyirci tam bir gözlemci olarak kalır.

    58. Sayfa
    EPİK TİYATROAcı duymak, sevinmek, coşkulanmak yerine durumlar üzerinde düşünür; kendisini ve olayları nasıl değiştirebileceğini anlamaya çalışır.

    59. Sayfa
    EPİK TİYATROBrecht’in “halkçı tiyatro” adını verdiği epik tiyatro, sahneyi bir ideolojinin propaganda aracı olarak kullanır; seyircilerin kalbine değil, kafasına seslenir.

    60. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU

    61. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU Türk tiyatrosunun, eskilere uzanan sözlü geleneği vardır ama yazılı tiyatro eserleri Tanzimat'tan sonra görülür.

    62. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU Bu nedenle Türk tiyatrosu sözlü ve yazılı olmak üzere iki bölümde incelenir.

    63. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU Sözlü Ürünler

    64. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Meddahlık:

    65. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Meddahlık: Meddah, metheden (öven) anlamına gelmektedir, tek oyuncunun sunduğu bir seyirlik oyundur.

    66. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Meddahlık: En ünlü meddah Tıflî Ahmet Çelebi’dir (IV. Murat zamanı).

    67. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Meddahlık: Meddahın elinde bir baston, omzunda da bir mendil bulunur. Bunları taklit yaparken kullanır.

    68. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Karagöz:

    69. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Karagöz: Gölge oyunudur. Tek kişi, deriden kesilmiş, boyalı tasvirleri mum ışığının yardımıyla perdeye aksettirir ve kahramanları da kendi sesini değiştirerek seslendirir.

    70. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Karagöz, cahil ama zeki, gözü pek biridir;

    71. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Hacivat ise biraz eğitim almış, yarı cahil, içten pazarlıklı, nabza göre şerbet veren bir kişiliktir.

    72. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Orta Oyunu:

    73. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Orta Oyunu: Seyircinin ortasında oynanmaktadır.

    74. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Orta Oyunu: Gölge oyunundaki Karagöz'ün yerini Kavuklu; Hacivat'ın yerini de Pişekâr almıştır.

    75. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Kukla:

    76. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Kukla: Anadolu'ya Orta Asya'dan gelmiştir.

    77. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Kukla: İlk Batı kuklasını ise elçilik göreviyle Paris'e gönderilen Yirmisekiz Mehmet Çelebi'nin maiyetinde yer alan bir görevli getirmiş, ilk gösteri de Damat İbrahim Paşa'nın huzurunda yapılmıştır.

    78. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Köy Seyirlik Oyunları:

    79. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Köy Seyirlik Oyunları: Köylülerin kış aylarında özellikle düğünlerde eğlenmek için düzenleyip oynadıkları dram karakterli temsillerdir.

    80. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Sözlü Ürünler Köy Seyirlik Oyunları: Kılık değiştirme, kişileştirme, maskeler, müzik ve kalıplaşmış sözlere rastlanır. Anonimdir.

    81. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Yazılı Ürünler Çağdaş Türk tiyatrosuna ilk önemli adım 1860'ta yapılan Gedikpaşa Tiyatrosu'yla atılmıştır.

    82. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Yazılı Ürünler 1861'de bu tiyatroyu kiralayan Güllü Agop, 1868'de Osmanlı Tiyatrosu adlı bir topluluk kurmuştur.

    83. Sayfa
    TÜRK TİYATROSU - Yazılı Ürünler Sahnelenen ilk tiyatro: Namık Kemal / Vatan yahut Silistre İlk yerli tiyatro eseri: Şinasi / Şair Evlenmesi  

    84. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER

    85. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER ROL: Oyuncunun, oyun metnine göre canlandırması gereken kişiliğe özgü söz ve davranışların tümü.

    86. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER JEST: Oyuncuların el, kol kısacası vücut hareketleri.

    87. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER MİMİK: Oyuncuların yüz hareketleri.

    88. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER AKTÖR: Erkek oyuncu

    89. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER AKTRİS: Kadın oyuncu

    90. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER KOSTÜM: Oyuncuların, oyun kişilerine özgü giysileri.

    91. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER DİYALOG: Oyuncuların karşılıklı konuşmaları.

    92. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER MONOLOG: Bir kişinin tek başına konuşması.

    93. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER UYARLAMA/ADAPTASYON: Bir eseri değiştirerek sahneye koyma.

    94. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER REPLİK: Bir oyuncunun sözü karşısındakine bırakırken söyleyeceği son söz.

    95. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER TİRAT: Oyuncunun uzun ve kesintisiz konuşması.

    96. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER SUFLÖR: Oyunculara rollerindeki sözleri sessizce hatırlatan görevli.

    97. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER EPİZOT: Oyundaki asıl olaya karışan ikincil olaylar.

    98. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER KONDÜİT: Oyunda sahneye çıkma sırası gelen sanatçıları uyarmakla görevli kişi.

    99. Sayfa
    TİYATROYLA İLGİLİ TERİMLER PRÖMİYER: Yeni oynanmaya başlayan tiyatro oyununun ilk temsili.

    100. Sayfa
    TİYATRO

Tiyatro Soru & Cevap

Bu yazı hakkında ilk soru soran sen ol..

Tiyatro Ek Bilgileri

  • 1
    2 yıl önce

    Tiyatro Nedir?
    Oyun yazma sanatı


Sende Bilgi Ekle

Bu yazının geliştirilmesine yardımcı ol.

Kapak Resmi
Tiyatro Nedir
Sponsorlu Bağlantılar
Yazı İşlemleri
Sen de Ekle

Sende, bu sayfaya

içerik ekleyerek

katkıda bulunabilirsin.

(Resim, sunum, video, soru, yorum ekle..)

Bir şey Unutmadın mı ?

Bizi sonra tekrar bulmak için sitemizi aşağıdan beğenmelisin